1. Stichting VCOG Onderwijs

VCOG omvat twaalf basisscholen binnen de gemeente Groningen. Zeven van deze scholen zijn Integrale Kindcentra (IKC). De structuur van de organisatie kent het een raad-van-toezicht model. 

Het schoolbestuur is het bevoegd gezag en eindverantwoordelijk voor de organisatie. Het bestuur gevormd door de heer K. van Veen. 
Zowel in de Medezeggenschapsraad van de scholen als in de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad zijn de scholen vertegenwoordigd door medewerkers en ouders. Het bestuur en de schooldirecties worden ondersteund door het bestuursbureau. Hier werken de medewerkers van de ondersteunende stafafdelingen. De stichting is statutair gevestigd op de locatie van het bestuursbureau aan de Eenrumermaar 4 te Groningen. Per ultimo 2024 was er bij VCOG 295 fte medewerkers in dienst.

Bij VCOG zijn diverse overlegvormen voor afstemming en besluitvorming om gezamenlijk gestelde doelen te bereiken. Elk gremium steekt in op een strategisch, tactisch en/of operationeel niveau. De Raad van Toezicht heeft periodiek afstemming met de bestuurder. Zij worden goed geïnformeerd over de voortgang van de realisatie van de gestelde beleidsplannen en de ontwikkeling van de organisatie VCOG. Op deze wijze is de scheiding tussen toezicht en bestuur georganiseerd. De Raad van Toezicht heeft één keer per jaar een overleg met de bestuurder, de schooldirecteuren en de stafadviseurs en daarnaast heeft zij één keer per jaar een overleg met de GMR. Voor informatie aangaande de samenstelling en de individuele leden van de Raad van Toezicht wordt verwezen naar het verslag van de RvT.

Bij het aansturen van de organisatie heeft de bestuurder twee keer in de maand een gezamenlijk overleg met de schooldirecteuren (het MT), ondersteund met advies door de stafmanagers. In deze overleggen worden de strategische doelen vertaald naar een meer tactisch niveau. Daarnaast heeft de bestuurder regelmatig overleg met individuele directeuren, bij voorkeur op de scholen. 
De schooldirecteuren zijn integraal verantwoordelijk voor het leiden van de basisschool en leggen in het schoolplan de speerpunten van het komende schooljaar vast. Zij hebben daarbij de beschikking over financiële middelen zoals vastgelegd in de begroting. 
De bestuurder en schooldirecteuren worden ondersteund door de staffunctionarissen van de afdelingen Onderwijs & Kwaliteit, HRM, Financiën, Huisvesting & Facilitair & ICT, Communicatie en Kinderopvang. Het stafbureau wordt aangestuurd door de manager Bedrijfsvoering en de manager Onderwijs & Kwaliteit. De stafadviseurs hebben tweewekelijks overleg met elkaar in het stafoverleg, waar voor een deel ook de bestuurder aanschuift voor afstemming en advies.  Stafadviseurs en schooldirecteuren zijn verdeeld over verschillende werkgroepen waarin beleidstukken worden voorbereid en vervolgens besproken in het MT-overleg. 
 
De bestuurder heeft periodiek overleg met de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad (GMR). Hierin zijn van alle basisscholen medewerkers en ouders vertegenwoordigd. De bestuurder informeert hen over de voortgang van het uit te voeren beleid. De GMR denkt mee over allerlei belangrijke ontwikkelingen op de scholen en heeft een instemmings- en adviesrecht inzake respectievelijk de personeelsformatie en de begroting. Eén keer per jaar is er een gezamenlijk overleg met de GMR en de Raad van Toezicht. 

Onderwijs is er van nature op gericht om kinderen zich te laten ontwikkelen. Om groot te worden. Om te leren in de wereld te leven. Samen met anderen om je heen. Dat je omgaat met de mensen om je heen zoals je wilt dat er met jou wordt omgegaan. Dat je leven zinvol is. Dat je durft. Dat je vertrouwen hebt in je eigen kunnen. Samengevat: onderwijs is ontwikkeling met lef en liefde!

Wij dagen de kinderen uit hun talenten te ontplooien binnen de veilige en plezierige omgeving van de school, eigenaarschap te ontwikkelen over hun eigen toekomst en rekening te houden met de andere mensen en de omgeving om hen heen. We bieden bezield en kwalitatief hoogstaand onderwijs. We zijn betrokken bij en verbonden met de kinderen, hun ouders/verzorgers, onze medewerkers en de wijken waarin de scholen staan.

Kind centraal
Op iedere school staat het kind op de eerste plaats. De kinderen worden gezien en krijgen het onderwijs dat past bij hun behoeften. Wij proberen de kinderen uit te dagen zelf de regie te pakken over het eigen leerproces, dat is eigenaarschap. Het ontwikkelen van vertrouwen in eigen kunnen is voor ons cruciaal. Ons onderwijs biedt daarin gelijke kansen aan alle kinderen en sluit aan bij de behoeften en mogelijkheden van iedere leerling. Voor ons is onderwijs ontwikkeling met lef en liefde!

Medewerkers kostbaarste bron goed onderwijs
We leggen de lat hoog als het gaat om het om ontwikkelen van de competenties van de kinderen. Dit kan niet zonder gemotiveerde leerkrachten, pedagogisch medewerkers en vele anderen medewerkers. Zij zijn de basis van goed onderwijs. In ons beleid is zorg en ontwikkeling voor hen en van hun loopbaan van groot belang. Onze scholen zijn professioneel en collegiaal, waar iedereen met plezier leeft, werkt en leert. Ook hier staan lef en liefde centraal.

Duurzame huisvesting
Wij streven naar schoolgebouwen en terreinen die duurzaam zijn en passen bij de eisen van deze tijd, energieneutraal en altijd fris en schoon.

Samen en nooit alleen
Het is onze visie dat goed passend onderwijs niet kan zonder een sterk partnerschap met ouder of verzorger vanuit een wederzijdse open, betrokken en respectvolle relatie. Ouderparticipatie in al zijn vormen is van oudsher één van de pilaren van ons beleid en hebben wij hoog in het vaandel. Goed passend onderwijs in de gemeente Groningen kan ook niet zonder een goede samenwerking met andere scholen en organisaties voor opvang. Ons gezamenlijk belang is dat er voor elke wijk goed onderwijs voor de kinderen is.

‘Ontwikkeling met lef en liefde’.

De scholen zijn algemeen toegankelijk en goed bereikbaar. Dit betekent dat in veel stadswijken van de stad Groningen een VCOG-school aanwezig is en we kinderen verwelkomen ongeacht achtergrond of levensovertuiging van de ouders/verzorgenden.

De VCOG is een stichting die bestaat uit twaalf scholen. Wat elke school typeert en bindt aan de VCOG is de visie en missie van de VCOG:

De VCOG wil elk kind een kansrijk toekomstperspectief bieden. Het beheersen van de basisvaardigheden is daarvoor belangrijk en daarom wordt er geïnvesteerd in de ontwikkeling van taal- en rekenvaardigheid. Alle scholen zijn erop gericht om de basisvaardigheden op orde te hebben. Bij de monitoring van de onderwijskwaliteit hanteert het bestuur het kader van de Onderwijsinspectie.
Iedere leerling heeft andere behoeften bij het leren. Daarom geeft elke school/IKC invulling aan vormen van maatwerk, passend bij de leerlingen en de doelen van de school/IKC.

Goed onderwijs vraagt om ruimte om les te kunnen geven. Daarom wordt er 1) gericht gewerkt aan het steeds verder ontwikkelen van de pedagogische en didactische vaardigheden van de leerkrachten. Hierbij is aandacht voor effectieve methodes, zowel reguliere als alternatieve, gericht op aandacht voor het leerproces en de ontwikkeling van elk kind. Ook wordt 2) de organisatie van het lesgeven en het werk van leerkrachten doordacht gericht op het creëren van tijd en ruimte om goed les te kunnen geven.

Er is al een aantal jaren een significante toename van armoede in bepaalde wijken in de gemeente en daarmee een toename zorgproblematiek voor scholen, dat recent steeds zichtbaarder wordt in bepaalde scholen. Door o.a. bezuinigingen op zorginstanties en buurtvoorzieningen, komen er meer maatschappelijke taken bij het onderwijs te liggen. Dit wordt nog versterkt doordat het speciaal onderwijs ‘vol’ zit en een aantal kinderen dat daar meer tot hun recht komt, op onze scholen moeten blijven. Dit betekent voor de betrokken scholen een toename in zorgproblematiek en het vraagt van de betrokken medewerkers meer expertise in het omgaan met deze problematiek. Voor de organisatie van die scholen betekent het dat de behoefte aan kleinere groepen, meer handen in de klas en meer gerichte expertise toeneemt. 

Scholen in deze wijken veranderen hierdoor van school naar buurtcentrum. Dit kan alleen als de extra zorgtaken door anderen worden gevoerd, niet door de school. Ideaal hierbij is dat de verschillende instanties die hierbij betrokken zijn, onderdeel worden van de school in de zin van 1 team.
In dit kader heeft Stichting Zonnelaan voor de komende vijf jaar € 1,25 mln. euro ter beschikking gesteld dat zal worden besteed aan het inzetten van meer handen voor de groep en expertise. 

In bepaalde gedeelten van de stad daalt het leerlingenaantal sterk en in andere gedeelten stijgt deze. Dit leidt ertoe dat in sommige wijken op een termijn van 5 tot 10 jaar scholen gesloten zullen worden en in ander wijken scholen geopend. Hiervoor werken we samen met andere besturen en de gemeente, waarbij we gezamenlijk beleid ontwikkelen omtrent deze ontwikkelingen.
Bij het sluiten van een school spelen drie criteria een rol: het aantal leerlingen, noodzaak voor de wijk en de onderwijskwaliteit. De noodzaak voor de wijk kan een reden zijn om toch de school open te houden, ook al is het aantal leerlingen onder de opheffingsnorm. Hierbij geldt de onderwijskwaliteit als noodzakelijke voorwaarde.
De gemiddelde schoolgrootte van de VCOG-scholen speelt een bepalende rol om te voorkomen dat de Onderwijsinspectie aangeeft dat scholen die onder de opheffingsnorm komen, hun status als zelfstandige school verliezen of moeten worden opgeheven. De gemiddelde schoolgrootte staat onder druk door een lichte daling van het totaal aantal leerlingen en specifiek doordat een van de 12 scholen alleen nog Nieuwkomers-kinderen heeft. 

Sinds 2 jaar worden door de gezamenlijke schoolbesturen samen met de gemeente aan Nieuwkomers (de groep van vluchtelingen uit de Oekraïne) in 14 taalklassen de Nederlandse taal aangeleerd. Na een jaar stromen deze kinderen door naar het regulier onderwijs in de stad. 

Er is met de gemeente afgesproken dat de nieuwkomers eerst worden geplaatst in de oorspronkelijke taalklassen (Heerdstee/VCOG, Borgmans/O2G2 en Pendinghe/O2G2). Vervolgens op de Kleine Wereld/VCOG en als laatste de Aquamarijn/Feniks. Hierbij kan alleen de woonlocatie van de ouders voor afwijking zorgen. 

De gemeente staat garant voor de financiële risico’s die de betrokken schoolbesturen lopen omdat de toestroom en het verloop van vluchtelingenkinderen niet adequaat is te voorspellen. Het voortijdig afschalen heeft als nadeel dat een onverwachte toename aan kinderen niet per direct kan worden opgevangen. 

IKC-vorming bij alle 12 scholen staat centraal in het Strategisch beleidsplan 22-25. De doelen zijn aangescherpt: 1) het borgen van de continuïteit van de bestaande IKC’s (dat betreft 7 scholen), 2) IKC-vorming waar het kan, eventueel met bestaande partners (3 scholen), 3) voorlopig geen IKC-vorming (2 scholen). De bestaande context van opvang in de wijk in relatie tot de school is daarbij bepalend. Er wordt sterk gehecht aan behoud van relatie met andere besturen. Concurrentie is onwenselijk omdat het niet in het belang is van ouders, kinderen en de scholen. 

Op basis van extern onderzoek zijn de organisatie en werkwijzen van de VCOG opnieuw beschreven (zie het document Organisatie en werkwijzen VCOG). In het kader van kwaliteitszorg is hierbij een evaluatiecyclus ingevoerd waarbij alle gremia zijn betrokken, waardoor deze manier van werken kan worden gemonitord en bijgesteld.

Uitgangspunten voor de (meerjaren)begroting zijn de vraag wat nodig is per school voor goed onderwijs en een sluitende begroting voor de VCOG in haar geheel en voor elk school afzonderlijk. De te verwachten baten voor komende jaren zullen minder hoog zijn door vooral een afname in het aantal leerlingen, waar de formatie op wordt aangepast. Tegelijk zal de zorgproblematiek op een aantal scholen toenemen, is er een zorg over het niveau van de basisvaardigheden en zijn door het lerarentekort en een schijnbare toename in seizoensgebonden ziekte de verzuimkosten hoger, wat de komende jaren waarschijnlijk niet zal leiden tot een evenredige daling in kosten. Gezien de gunstige positie met betrekking tot liquiditeit en solvabiliteit zal de VCOG het beleid voeren om door middel van een gecontroleerde verlieslatende begroting de reserve aan te spreken ten gunste van de kwaliteit van het onderwijs. Dit was afgelopen twee jaar al eerder nodig, al waren de baten achteraf hoger dan verwacht. Dit werd veroorzaakt door een hogere indexering, die achteraf plaatsvindt, lagere kosten en een toename van subsidiegelden. 

In de gemeente Groningen verschillen de wijken sterk in problematiek. In sommige wijken bijvoorbeeld zijn armoede en daaraan gerelateerde problemen typerend, terwijl dit in andere wijken nauwelijks een rol speelt. De scholen in dezelfde wijken hebben te maken met dezelfde uitdagingen en problemen. Vanuit de aanname dat de schoolbesturen een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben voor het aanbod en de kwaliteit van het onderwijs in de gemeente Groningen is sinds 2022 op alle terreinen een wijkgerichte benadering ingezet met O2G2 (20 basisscholen) en KOC (3 basisscholen) en met betrekking tot de opvang en IKC-vorming met SKSG en Kids First. De vraag die hierbij centraal staat is hoe borgen en organiseren we goed onderwijs en opvang voor de kinderen in een specifieke wijk. 

• Stichting VCOG Onderwijs
• Bestuursnummer: 69669
• Adres: Eenrumermaar 4, 9735 AD Groningen
• Telefoonnummer: 050-5713735
• E-mail: info@vcog.nl
• Website: www.vcog.nl

VCOG bestaat uit Stichting VCOG Onderwijs, Stichting VCOG Kinderopvang én een beheerstichting waarin de beide "dochters" (onderwijs én opvang) verbonden worden tot één geheel, Stichting Bestuur VCOG Onderwijs en Kinderopvang. In deze beheerstichting is toezicht en besturen van de beide stichtingen geregeld en wordt zorggedragen voor alle verbindingen, zodat VCOG één organisatie is. Organisatorisch zijn we van één vereniging dus drie stichtingen geworden: een bestuurs-, onderwijs- en opvangstichting.

Zowel in de Medezeggenschapsraad van de scholen als in de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad zijn alle scholen vertegenwoordigd door medewerkers en ouders. De GMR overlegt periodiek met het bestuur over onderwerpen die gelden voor alle VCOG-scholen, zoals het formatieplan, personeelsbeleid, kwartaalrapportages en het strategisch beleidsplan. Jaarlijks vindt en een overleg plaats tussen de GMR en de RvT.

Er zijn in het kalender jaar 2024 geen klachten geweest die zijn aangeboden aan de landelijke klachtencommissie of de geschillencommissie Passend Onderwijs. Voor de klachtenregeling verwijzen wij naar onze website.

De juridische structuur is een Stichting Bestuurscommissie Openbare Rechtspersoon.

VCOG onderschrijft de Code Goed Bestuur, zoals geformuleerd door de PO-Raad, met afspraken over scheiding tussen bestuur en toezicht. Als lid van de PO-Raad is de organisatie regelmatig in contact met andere schoolbesturen om van elkaar te leren. De leden van de Raad van Toezicht zijn lid van de VTOI. In 2024 waren geen afwijkingen van de Code Goed Bestuur. VCOG hecht veel waarde aan een horizontale dialoog waarbij alle stakeholders nauw zijn betrokken bij het uit te voeren onderwijsbeleid. Als input voor het strategisch beleidsplan 2022-2025 waren er inspiratie sessies met ouders en medewerkers georganiseerd, zodat het beleid draagvlak heeft bij alle stakeholders.